Bankowy Tytuł Egzekucyjny- niekonstytucyjny

W ubiegły wtorek (14 kwietnia) Trybunał Konstytucyjny uznał umożliwienie bankom wystawianie tytułów egzekucyjnych (BTE) poza postępowaniem sądowym za niezgodne z konstytucją (wyrok TK z 14 kwietnia 2015 r., P 45/12).

Tym samym, Trybunał wskazał, że wyposażenie banków w BTE — czyli możliwość kierowania do postępowania klauzulowego dokumentów pochodzących z ksiąg bankowych (dzięki czemu banki nie mają potrzeby wnoszenia pozwów aby skierować sprawę do komornika: wystarczy informacja, że dłużnik nie zapłacił, a miał zapłacić — na co wystawia się klauzulę) — jest niezgodne z konstytucyjną równego traktowania (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP).

Niestety, wyrok wejdzie w życie w sierpniu 2016 r. Termin odroczono, by zapobiec chaosowi w obrocie bankowym. Oznacza to, że przez przeszło 15 miesięcy banki będą mogły używać własnych tytułów egzekucyjnych.

TK w komunikacie prasowym po rozprawie podkreślił 3 aspekty odnoszące się do bezzasadnego uprzywilejowania banków na gruncie przepisu art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zgodnie z którym wszyscy są wobec prawa równi i wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.

Te 3 płaszczyzny zawierają się w relacji między bankiem a jego klientem, w relacjach między bankami jako wierzycielami a pozostałymi podmiotami będącymi wierzycielami oraz w relacjach między dłużnikami banków i dłużnikami innych podmiotów. Trybunał Konstytucyjny uznał, że bank i jego klient mają wspólną cechę istotną — są stronami prywatnoprawnego stosunku zobowiązaniowego, który jest oparty na zasadzie prawnej (formalnej) równości i autonomii woli stron. Powinny mieć więc równe, co do zasady, możliwości obrony swych praw i interesów wynikających z zawartej umowy. Tymczasem bank sam wydaje tytuł egzekucyjny, zastępujący orzeczenie sądu, z pominięciem merytorycznego rozpoznania sprawy, w czasie którego klient mógłby podnieść merytoryczne zarzuty.

Jednocześnie Trybunał w skazał, że banki nadal posiadają inne skuteczne zabezpieczenia w postaci weksla czy art. 777 KPC.

Należy jednak pamiętać, że weksel niesie ze sobą również pewne niebezpieczeństwa dla kredytobiorcy (m.in. poprzez ograniczenie zarzutów, które można podnieść w procesie). Art. 777 KPC czyli poddanie się dobrowolnie egzekucji również nie bez przyczyny nazywany jest „trzema kosami”. Jeśli się nie zapłaci, to wierzyciel bez procesu może zażądać klauzuli wykonalności i wszcząć u komornika postępowanie egzekucyjne.

Na marginesie warto też przypomnieć, że już cztery lata temu Trybunał uszczknął część uprzywilejowania dla banków i w wyroku z 15 marca 2011 r. (P 7/09) odmówił prawa do statusu dokumentów urzędowych księgom rachunkowym banków.

BTE to jedna z najmocniejszych broni jakie może dziś zastosować bank w celu odzyskania niespłacanego długu. Większość krajów unijnych daje dodatkowe uprawnienia bankom, które mają przyspieszyć proces windykacji klienta, ale jedynie polskie przepisy były tak drastycznie niekorzystne dla dłużników. Prowadziło to do sytuacji w której bank był praktycznie sędzią we własnej sprawie.

Ustawodawca uchwalając nowe przepisy może stworzyć nowy instrument pozwalający bankom na ochronę swych wierzytelności – ale nie powinien być aż tak niekorzystny dla klientów banków, jak obecny BTE.

Podziel sie artykułem

Jedna myśl nt. „Bankowy Tytuł Egzekucyjny- niekonstytucyjny

  1. NARESZCIE :)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>